tale.fyi

contents▾
contents
  1. Voorbericht, Zesde Druk; 1864.
  2. Bijvoegsel, Veertiende Druk; 1883.
  3. Inhoud.
  4. Camera Obscura.
  5. Jongens.
  6. Kinderrampen.
  7. Een Beestenspel.
  8. Een onaangenaam mensch in den Haarlemmerhout.
  9. Humoristen.
  10. De Familie Stastok.
  11. De Aankomst.
  12. De Ontvangst.
  13. Hildebrand ziet de stad, en Pieter verstout zich pot te spelen.
  14. Het diakenhuismannetje vertelt zijn historie.
  15. Er komen menschen op een kopje thee, om verder het avondje te passeeren.
  16. Pieter is waaratje verliefd, en hoe wij uit spelevaren gaan.
  17. Varen en Rijden.
  18. Genoegens smaken.
  19. Uit de correspondentie met Augustijn.
  20. Een Oude Kennis.
  21. Hoe warm het was, en hoe ver.
  22. Hoe aardig het was.
  23. Hoe voortreffelijk zij was.
  24. Verre Vrienden.
  25. Narede, en opdracht aan een vriend.
  26. (Eerste Uitgave.)
  27. (Tweede Uitgave.)
  28. De Familie Kegge.1
  29. Eene treurige inleiding.
  30. Kennismaking met menschen en dieren.
  31. Een juffertje en een mijnheer.
  32. Vaderangsten en kinderliefde.
  33. Om te bewijzen dat eenvoudige genoegens ook genoegens zijn; en voorts iets droevigs.
  34. De Grootmoeder.
  35. Een Concert.
  36. Ochtendbezoek en Avondwandeling.
  37. Een hoofdstuk waarmee de auteur ijselijk verlegen is, omdat hij er zelf de mooie rol in speelt; iets dat hij wel weet dat hem in ’t geheel niet past, maar dat hij toch voor ditmaal niet helpen kan.
  38. Het hofje. De heer van der Hoogen af.
  39. Een Groote Hans en Adellijke Heer. Besluit.
  40. ’s Winters Buiten.
  41. Gerrit Witse.
  42. Studentenangst.
  43. Oudervreugde.
  44. Meisjeskwelling.
  45. Vrienden-hartelijkheid.
  46. Dokters lief en leed.
  47. Bijvoegsel der Derde Uitgave tot de Narede en Opdracht aan een Vriend.
  48. Laatste Bijvoegsel.
  49. (Zevende Uitgave.)
  50. Verspreide Stukken van Hildebrand.
  51. Vooruitgang1.
  52. Het Water
  53. Begraven.
  54. Eene Tentoonstelling van Schilderijen.
  55. De Wind.
  56. Antwoord op een brief uit Parijs1.
  57. Teun de Jager.
  58. De Veerschipper.
  59. De Schippersknecht.
  60. De Barbier.
  61. De Huurkoetsier.
  62. Het Noordbrabantsche Meisje.
  63. De Limburgsche Voerman.
  64. De Markensche Visscher.
  65. De Jager en de Polsdrager.
  66. De Leidsche Peuëraar.
  67. De Noordhollandsche Boerin.
  68. De Noordhollandsche Boer.
  69. De Baker.
  70. Brief van Hildebrand aan Schipper Rietheuvel1
English ▾

Camera Obscura

Hildebrand

free · 162,708 words · 22 h 2 m audiobook, read by volunteers for LibriVox

text from Project Gutenberg

scroll plz ↓continue ↓

(start over)

“La Chambre Obscure”

Naar een sepia-teekening door Jurriaan Andriessen 1742–1819. In het bezit van het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap.

Camera Obscura
Van
Hildebrand.
Nec lusisse pudet, sed non incidere ludum.
Horatius.
Negen en twintigste druk.
(Geïllustreerd.)
Haarlem De Erven F. Bohn.
1917.

De schaduwen en schimmen van Nadenken, Herinnering en Verbeelding vallen in de ziel als in eene Camera Obscura, en sommige zoo treffend en aardig dat men last gevoelt ze na te teekenen en, met ze wat bij te werken, op te kleuren, en te groepeeren, er kleine schilderijen van te maken, die dan ook al naar de groote Tentoonstellingen kunnen gezonden worden, waar een klein hoekje goed genoeg voor hen is. Men moet er evenwel geen portretten op zoeken; want niet alleen staat er honderdmaal een neus van Herinnering op een gezicht van Verbeelding, maar ook is de uitdrukking des gelaats zoo weinig bepaald, dat een zelfde tronie dikwijls op wel vijftig onderscheiden menschen gelijkt.

Anonymus
in libro non edito.

Voorbericht, Zesde Druk; 1864.

Het is nu juist vijfentwintig jaren geleden dat, in het najaar van 1839, de Camera Obscura hare intrede in de wereld deed. De pseudonieme Schrijver, toen zelf nog maar even vijfentwintig jaren oud, ofschoon in een ander vak van letterkundige voortbrengselen, onder zijn eigen naam, niet onvriendelijk door zijne landgenooten opgenomen, zag zijne stoutste verwachtingen overtroffen, als de buitengewoon hartelijke ontvangst van dit zijn werk binnen ’t halfjaar een tweeden druk noodzakelijk maakte, welke dan ook in ’t voorjaar van 1840 het licht zag. Toen, elf jaren later, een derde druk noodig werd, had hij den moed de nieuwe uitgave met eenige tot hiertoe onuitgegevene opstellen zoodanig te vermeerderen dat het boekdeel, hetwelk nu (1851) het licht zag, schoon kleiner van formaat, wat den inhoud betrof meer dan verdubbeld was. Van dat oogenblik af, kwam er een nieuw leven in eene belangstelling, die van den beginne aan boven verwachting was geweest en nimmer was afgebroken. De Belgische pers vereerde het Hollandsche boek eerlang met een nadruk (1853); maar deze verhinderde niet dat reeds in het volgende jaar een vierde wettige uitgave in het vaderland noodzakelijk was, onder wier omslag nu ook de tot nog toe hier en daar Verspreide Stukken van Hildebrand aan zijn hoofdwerk werden toegevoegd. Ook deze was echter in 1858 uitgeput en maakte plaats voor eene vijfde,—en zie hier nu de zesde, in alles aan de vijfde gelijk, behalve dat eenige druk- en stijlfouten verbeterd en waarschijnlijk ook weder eenige nieuwe gemaakt zijn, en dat de verstandige lieden, die tot deze zesde uitgave gewacht hebben zich het boekdeel aan te schaffen, zonder vermeerdering van kosten, daarbij nog dit voorbericht winnen.

Het is den Schrijver eene streelende gedachte, dat aan zijn werk, in deze zesde uitgave, het voorrecht te beurt mag vallen in handen te komen van een geslacht van landgenooten, nauwelijks of niet geboren, toen hij het voor het eerst aan het licht bracht; het volwassen, meerderjarig kroost van dat, waaronder hij zelf is opgegroeid, waarvoor hij schreef, en dat hij schetste; maar niet minder treft het hem, zich daarbij inderdaad te moeten afvragen of niet dit nieuw geslacht ruim zoo zeer behoefte zou hebben aan ophelderende aanteekeningen bij zijn werk gevoegd, als aan deze, min of meer historische, voorrede? Of maakt niet het vierde eener eeuw; en eener eeuw als de negentiende; maakt niet het vierde eener eeuw een tijdperk uit, lang genoeg om een boek als het zijne hier en daar zonderling te doen voorkomen en op menige plaats onverstaanbaar te doen worden?

De mannen, die met den Schrijver het jaar van den “Volksgeest” beleefd hebben, tot welks eer wij nu in de hoofdstad een gedenkteeken zien pralen, dat—eenig in zijn soort mag worden genoemd, herinneren zich b.v. zonder twijfel de loffelijke poging nog wel, destijds van diezelfde hoofdstad uitgegaan, om in Nederland, tot schitterender triomf over België, eene nationale kleederdracht te improviseeren. Als zij hunne oogen sluiten, zien zij gewis nog weder voor hun geest oprijzen die nationale “tunica’s”, waarop de eerste nommers van het nationale modeblad de nationale oogen deden verlieven! Maar wat stelt het tegenwoordige geslacht zich voor, wanneer het den Schrijver van “nationale hoeden” ziet gewagen? Wat denkbeeld vormt het zich, in dit jaar 1864, van dameshoeden met luifels, van Rapponische krachten, van een mathesisexamen in het Latijn, of van eene Vierde Klasse van het Koninklijk Nederlandsch Instituut? Hoe ondenkbaar moet in zijn oogen een Nederland zonder spoorwegen; hoe buitensporig een Sint-Nicolaas met verguldsel voorkomen; hoe ongepast een karakteristiek der periodieke pers, als in “Gerrit Witse” beproefd is! Wat weet het van baleintjes om lange pijpen door te steken? van achtëntwintigen? van veete tegen de Belgen? wat van lantarenvullers? En waar de namen van een Smallenburg, een Macquelyn, een Don Carlos genoemd worden, waar van de Industriëlles van Bertolotto, De Avondbode, de woestijn van het Koegras, gewaagd wordt, zou daar voor zeer velen een kleine aanteekening wel overbodig zijn?

Met dat al heeft de Schrijver nog niet kunnen besluiten, bij de tegenwoordige uitgave reeds in deze “dringende behoefte” te voorzien. Het blijve voor gehoopte latere drukken bewaard, als de behoefte nog dringender, de notennood nog hooger gestegen zal zijn. Ook mag de Schrijver zich afvragen, of het niet al te onedelmoedig wezen zoude, door het voorshands nutteloos maken van hunnen arbeid, aan de oudheidkenners, Navorschers en Commentatoren van volgende tijden een bewijs van wantrouwen te geven, hetwelk zij in geen opzicht hebben verdiend.

De oudste stukken in dit boekdeel, waarin geene van een latere dagteekening dan het jaar 1841 voorkomen, zijn: Een Beestenspel, dat reeds in den Studenten-Almanak voor 1837 een plaats vond, en Vooruitgang, opgenomen in het October-nommer van De Gids van dat zelfde jaar.

Wat Een Beestenspel betreft, ik hoop dat het Nederlandsch Woordenboek zich ontfermen zal over den Naam. Sedert de loffelijke instelling, welke het groot publiek zich verhardt Apentuin te noemen, en die door beschaafde lieden Artis, door niemand Diergaarde geheeten wordt, behoort de Zaak nu reeds tot de antiquiteiten, en heeft de wel wat woorden- en tegenstellingrijke strafrede grootendeels uitgediend. Het “hybridisch” stukje Vooruitgang dankt aan dit zijn gebrek zelf, in verband met de wel wat ruwe, maar niet geheel onrechtvaardige tuchtiging, welke daaraan terstond na zijn verschijning in het genoemde maandwerk, van eene scherpe pen te beurt viel, zijn onsterfelijkheid en voor den Schrijver een groot gewicht. Het heugt hem als de dag van gisteren, hoe weinig de kastijding, ten dage dat zij uitgedeeld werd, hem smaakte, en met welk eene verontwaardiging hij zijne pen opnam en aanpuntte en een antwoord schreef en overschreef en—ter zijde legde … “De Heer G. schijnt te hechten aan den steller, wiens stukje hij aldus eert. Een wezenlijk talent zoekt zulk een regter”—vond hij ergens geschreven door eene andere pen, waaruit wel nooit iets, dat niet puntig was, is voortgekomen.1 Dit was en olie, en zout. Beide deden goed. Zonder dat woord, hetwelk hier, na vijfentwintig jaren, dankbaar vermeld wordt, ware de Camera Obscura misschien niet, en stellig niet beter, geschreven.

Dat echter het boek, zooals het is, in meer dan één opzicht de sporen draagt van den jeugdigen leeftijd waarop het is tezamengesteld, ziet de Schrijver zelf nu beter dan menig ander, en hij weet de zoo ongemeene gunst, welke het bij zijne landgenooten steeds gevonden heeft, aan niets anders toe te schrijven dan daaraan, dat het zijner onbekommerde jeugd, hij weet zelf niet hoe, over het algemeen eenigszins gelukt moet wezen, met waarheid te schetsen, zoodat in zijne kleine tafereelen de Mensch den Mensch, en de Nederlander zijn Vaderland gevonden heeft; terwijl de herkenning niet al te pijnlijk was gemaakt door een jong gemoed dat, van boosaardigheid vrij, zijn vaderland en de menschen liefhad. En, ook na vijfentwintig jaren, is dat gemoed niet veranderd.

Ook in den Vreemde is zijn arbeid niet onopgemerkt gebleven. Behalve vertalingen van enkele episoden (die van Keesje en van de Verguldpartij) in het Bngelsch in Fraser’s en in Chamber’s Magazine (1854), en in het Fransch in de Revue des Deux Mondes (1856) blijkbaar van zeer bekwame hand, en van Gerrit Witse, in het Hoogduitsch in Die Niederlande door Dr. Alb. Wild (1862), zag eene volledige overzetting van de Camera Obscura, gedeeltelijk onder den titel van: Scènes de la Vie Hollandaise (1856), gedeeltelijk onder dien van Chambre Obscure (1860), te Parijs het licht. Van deze zegt de Schrijver dit: dat de hem hierdoor wedervaren eer hier en daar nog al zeer verbitterd wordt door blijkbaar misverstand van zijne bedoeling; en dat niemand het hem al te kwalijk kan nemen, indien hij aan hoogmoedige gedachten toegeeft, wanneer het blijken mocht, dat het geestigste volk der wereld met zijn werk, in deze vertaling, opheeft. Er zijn voorbeelden dat vertalingen van tijdgenooten, in latere dagen, tot opheldering van duistere plaatsen in het oorspronkelijke werden te baat genomen. Hiertegen echter acht de schrijver zich verplicht de nakomelingschap, met opzicht tot deze vertaling, eenigszins te waarschuwen. Wat hij b.v. met de “leerwijze van Prinsen” mag bedoeld hebben, zal, indien het ooit duister kon worden, niet veel licht verkrijgen uit eene overzetting met “la doctrine des princes”: en indien er ooit een tijd kon komen, dat een volzin, als waarmede het hier in de laatste plaats voorkomende stukje aanvangt, niet terstond begrepen werd: nooit voorzeker zal hij begrepen worden, indien men opheldering zoekt bij de volgende vrije vertaling: “Le nom de la garde (Baker) est une preuve évidente—qu’il ne faut pas avoir d’accès aux étoiles (ster) pour faire connaitre le titulaire d’un emploi féminin par excellence”. Ik ben benieuwd te weten wat de Fransche gardes er van gemaakt hebben2.

1 October, 1864.

H.


1 Aan het slot eener beoordeeling van Geel’s Onderzoek en Phantasie, geplaatst in De algemeene Konst- en Letterbode, 1838, No. 1. Het stuk was onderteekend met een T. Men meende destijds zoo zeker te weten wie de steller was, als nu b.v. wie in Nederland de eerste stuurman is op het schip van staat. [Niemand minder dan Thorbecke.] ↑

2 [Zie over deze vertaling de artikelen van Jean Kleyntjes in L’Enseignement des Langues modernes. Ie Ann. Livr. 5 & 6. IIIe Ann. Livr. 2 Brux. 1887, 1889.] Bijv. 1888. ↑

Bijvoegsel, Veertiende Druk; 1883.

Ziedaar het voorbericht der zesde uitgave, in deze veertiende wederom, waar men getoond heeft prijs op te stellen, in zijn geheel afgedrukt. In de zevende (1871), met den Brief van Hildebrand aan Schipper Rietheuvel, en met het Laatst en weemoedig Bijvoegsel tot de Narede en Opdracht aan den in datzelfde jaar ontvallen Vriend vermeerderd, voegde de Schrijver aan de zeven jaar te voren gedane opgave van blijken van belangstelling in den Vreemde eene aanteekening toe van den volgenden inhoud: “Deze opgave kon, bij gelegenheid van den tegenwoordigen, zevenden druk, nog vrij wat vermeerderd worden, daar ik dankbaar erkennen moet dat alle Duitsche landen, Brunswijk, Saksen, Pruisen, Oostenrijk, om strijd van hunne belangstelling hebben doen blijken. Ik bespaar het echter tot den achtsten. Voor mijne eigenliefde is het op dit oogenblik meer dan genoeg hier aan te stippen, dat de Duitschers nu laatstelijk begonnen hebben ook hunne reisherinnerinqen uit de Camera Obscura te putten. (Zie Im Neuen Reich 1871, N°. 18)”1. Wat echter, volgens deze aanteekening, voor de achtste uitgave werd bespaard, werd, ondanks het aangroeien van de stof, ook in die achtste (1872), en voorts in alle volgende, teruggehouden, om plaats te maken voor eene verklaring, welke thans aldus zou kunnen luiden: “Wat er ook streelends moge zijn in de eer zich, met beter of slechter gevolg, in het Fransch, het Engelsch, het Hoogduitsch, het Italiaansch, en wellicht ook in ’t Deensch en Zweedsch vertolkt te zien, en lezers te vinden tot in het verre Japan: voor het hart van den Schrijver der Camera Obscura heeft het weinig te beteekenen bij de zoete ondervinding der duurzame genegenheid van eigen land- en taalgenoot”2.

Wat betreft de in de voorrede van 1864 uitgedrukte meening omtrent het nog niet bereikt zijn van het noodpeil voor ophelderende aanteekeningen: zij bleef bij volgende uitgaven nog steeds dezelfde, en “zijn gevoel van kieschheid tegenover de geleerden der toekomst werd bij den Schrijver nog altijd niet overwonnen.” In den laatsten tijd echter, wordt hij mondeling en schriftelijk, door geleerden en ongeleerden, met zoovele vragen bestormd, dat hij in dit opzicht een ander begrip begint te krijgen van zijn plicht, en er ernstig aan begint te denken, in de meer en meer “dringende behoefte” eenigszins, in den een of anderen vorm, te gaan voorzien.

Intusschen zou het hem niet mogelijk zijn deze, nu veertiende uitgave van zijn werk in het licht te zenden, zonder dat zij de openlijke betuiging bevatte zijner erkentelijkheid aan zijn vriend Johannes Dyserinck.

Een belangstellender en oplettender lezer dan dezen, beide in oostersche en vaderlandsche letteren, zoo zeer ervaren landgenoot, heeft onder hare duizenden de Camera Obscura niet gevonden. Hare dertiende uitgave (1880) gaf hem aanleiding tot het schrijven dier voortreffelijke monographie, welke, eerst in De Gids verschenen, later in “vermeerderden herdruk” afzonderlijk uitgegeven is3. In dit keurig opstel worden het leven en de lotgevallen, zoo in den Vreemde als in het Vaderland, van het nu meer dan veertigjarig boek beknoptelijk, maar vollediglijk, verhaald, en heeft de vriendelijke ingenomenheid van den geachten letterkundige, in verband met vroegere en latere oordeelen en beschouwingen van anderen, eene hartelijke en door den Schrijver der Camera Obscura hooggewaardeerde uitdrukking gevonden.

Maar wat bij dit alles voor dien Schrijver een zeer groot gewicht hebben moest, waren de hier geleverde bewijzen der allerbijzonderste oplettendheid door den heer Dyserinck aan de onderlinge vergelijking der elkander opgevolgde uitgaven gewijd, aan welke nog de zin-storende of zin-veranderende drukfouten welke van tijd tot tijd in den tekst waren ingeslopen, noch de niet onbelangrijke uitlatingen, welke daarin van lieverlede hadden plaats gehad en door de onoplettendheid der correctie van de eene uitgave in de andere waren overgegaan, waren ontsnapt, noch ook de kleine, maar opzettelijke verbeteringen, door den Schrijver gaandeweg in de redactie aangebracht. Dit heeft bij dezen de uitwerking gehad, dat hij zich voelde aangespoord in elk dezer opzichten dubbel werk te maken van den toen reeds in uitzicht zijnden, thans in ’t licht verschijnenden, veertienden druk, en zich daarbij van de hoog te waardeeren hulp van zijn vriend Dyserinck te verzekeren. Zij is hem rijkelijk te beurt gevallen en, met een goed geweten, als die overtuigd is, in dezen niets bereikbaars verzuimd te hebben, meende hij dan ook ditmaal het “met zorg herziene” op den titel te mogen stellen. Bij de zuivering der drukproeven, is van elk der opstellen nu weder de eerste druk tot grondslag gelegd, al het gaandeweg verdwenene, voor zoo veel het niet opzettelijk geschrapt of opgeofferd was, aan zijne vroegere plaats hersteld, en zijn tal van (niet slechts druk-) fouten weggenomen, menige gebrekkige of min gelukkige uitdrukking door een juistere en betere, maar vooral een goede hoeveelheid onduitsche woorden door vaderlandsche taal vervangen.

Het zal den Schrijver niet dan aangenaam wezen, indien de wijzigingen, die de vrucht van deze ernstige herziening zijn, door hen, die alleen deze uitgave in handen nemen, bij het lezen onopgemerkt blijven en zelfs niet worden vermoed; maar die het der moeite waardig mocht achten haar met de vorige te vergelijken, zal ze, zoo hij hoopt, niet onbelangrijk vinden en aan het meerendeel zijne goedkeuring niet onthouden.

1 November, 1883. H.


1 Zie tot nadere toelichting van dit merkwaardig verschijnsel: Jons. Dyserinck, Hildebrands Camera Obscura. Middelburg, 1882, bl. 40. ↑

2 [Van een hem ten jare 1885 beleefdelijk te kennen gegeven voornemen eener gedeeltelijke vertaling in het Volapük schijnt niet gekomen te zijn. Ook heeft de S. haar, voor zooveel in hem was, verbeden.] Bijv. 1888. [Toch verscheen dit jaar eene vertolking van “Een oude Kennis” in die z.g. wereldtaal. (Arnhem, de Muinck & Co.)] Bijt. 1891. ↑

3 Hildebrands Camera Obscura door Johs. Dyserinck. Vermeerderde herdruk uit “de Gids” van Dec. 1881. Middelburg, J. C. en W. Altorffer. 1882. ↑

Zoomin als bij de elkander schielijk opgevolgde 15de, 16de, 17de, 18de en 19de, heeft de Schrijver, bij deze 20ste uitgave, aan het bovenstaande iets toe te voegen dan de verzekering, dat hij ook voor haar zijne beste zorgen heeft overgehad; en de herinnering, dat aan de reeds bij het schrijven der Voorrede voor de 6de gevoelde en sedert steeds “dringender” gebleken “behoefte”, in het najaar van 1887, door zijn “na vijftig jaar, Noodige en overbodige Opheldering van de Camera Obscura”, naar vermogen voldaan is. Een tweede, geheel herziene druk zag daarvan in het voorjaar van 1888 het licht. (Haarlem, De Erven F. Bohn.)

1 Juli, 1900.

Inhoud.

  • Jongens.        1
  • Kinderrampen.        5
  • Een Beestenspel.        13
  • Een onaangenaam mensch in den Haarlemmerhout.        19
  • Humoristen.        33
  • Familie Stastok.        36
    • De Aankomst.        36
    • De Ontvangst.        38
    • Hildebrand ziet de stad, en Pieter verstout zich pot te spelen.        42
    • Het Diakenhuismannetje vertelt zijn historie.        49
    • Er komen menschen op een kopje thee, om verder het avondje te passeeren.        57
    • Pieter is waaratje verliefd, en hoe wij uit spelevaren gaan.        71
  • Varen en Rijden.        88
  • Genoegens smaken.        98
  • Een Oude Kennis.        103
    • Hoe warm het was, en hoe ver.        108
    • Hoe aardig het was.        110
    • Hoe voortreffelijk zij was.        115
  • Verre vrienden.        120
  • Narede, en Opdracht aan een vriend.        129
    • Eerste uitgave.        129
    • Tweede uitgave.        131
  • De Familie Kegge.        135
    • Een treurige inleiding.        135
    • Kennismaking met menschen en dieren.        139
    • Een juffertje en een mijnheer.        150
    • Vaderangsten en kinderliefde.        156
    • Om te bewijzen dat eenvoudige genoegens ook genoegens zijn, en voorts iets droevigs.        165
    • De Grootmoeder.        173
    • Een Concert.        177
    • Ochtendbezoek en Avondwandeling.        188
    • Een hoofdstuk, waarmee de auteur ijselijk verlegen is, omdat hij er zelf de mooie rol in speelt, iets dat hij wel weet dat hem in ’t geheel niet past, maar dat hij voor ditmaal niet helpen kan.        195
    • Het Hofje. De heer van der Hoogen af.        201
    • Een groote Hans en Adellijke Heer. Besluit.        209
  • ’s Winters buiten.        214
  • Gerrit Witse.        227
    • Studentenangst.        227
    • Oudervreugd.        233
    • Meisjeskwelling.        237
    • Vrienden-hartelijkheid.        244
    • Dokters lief en leed.        260
  • Bijvoegsel der Derde Uitgave tot de Narede en Opdracht aan een Vriend.        267
  • Laatste Bijvoegsel.        269

Verspreide stukken van Hildebrand.

De Gids, Jaargang 1837, 1838. Proza en Poezy, Verspr. Opstellen en Verzen. Haarl. 1840.

  • Vooruitgang.        273
  • Het Water.        279
  • Begraven.        284
  • Eene Tentoonstelling van Schilderijen.        292
  • De Wind.        302

Souvenirs d’un Voyage à Paris, par J. Kneppelhout. Leyde, 1139.

  • Antwoord op een brief uit Parijs.        305

Leeskabinet, Jaarg. 1811 (De Patrijzen.)

  • Teun de Jager.        308

De Nederlanden. Karakterschetsen enz., ’s Gravenhage, Nederl. Maatsch. van Schoone Kunsten. 1841–1842.

  • De Veerschipper.        320
  • De Schippersknecht.        323
  • De Barbier.        326
  • De Huurkoetsier.        329
  • Het Noordbrabantsche Meisje.        332
  • De Limburgsche Voerman.        335
  • De Markensche Visscher.        338
  • De Jager en de Polsdrager.        341
  • De Leidsche Peuëraar.        344
  • De Noordhollandsche Boerin.        347
  • De Noordhollandsche Boer.        350

Ook het volgende stukje was voor De Nederlanden bestemd en reeds in handen der redactie, toen het werk gestaakt werd, en de Maatschappij van Schoone Kunsten ophield te bestaan. Het verschijnt dus te dezer plaatse (1854) voor het eerst in druk, om het dozijn schetsjes vol te maken.

  • De Baker.        353

Hollandsche Illustratie 1865/1866.

  • Brief van Hildebrand aan Schipper Rietheuvel.        356

restoring your place…

fetching the rest…

Read next

  • De stille krachtLouis Couperus
    De Indische roman van Couperus: Van Oudijck, resident te Laboewangi, vertrouwt op orde en rede, zijn vrouw Léonie drijft van verhouding naar verhouding, en in zijn huis beginnen vreemde dingen te gebeuren.
  • De vlegeljaren van Pietje BellChristiaan van Abkoude
    Pietje Bell, de zoon van de schoenmaker uit de Breestraat in Rotterdam, is met zijn familie naar een nieuw huis verhuisd. Hij heeft nog altijd ruzie met Geelman, de brompot van een drogist, en is nu oud genoeg voor groter kattenkwaad.
  • Dichtertje - De Uitvreter - TitaantjesNescio
    Op het voorschip van een rollende boot wijst een man met een grijze pet, Japi, de schilder Bavink op een eindje regenboog in het water, en Bavink vraagt zich af wat dat voor een kerel is. Dat is De Uitvreter, een van de drie stukken hier, naast Dichtertje en Titaantjes.
blurbs generated with AI

generated once from each book's title and author, then stored. they can be wrong.

—

thank you for reading

Camera Obscura by Hildebrand. The text is in the US public domain, digitized by Project Gutenberg’s volunteers and served from our own copy.

Narrated by Marcel Coenders, Rechosen, Carola Janssen, Anna Simon, Ans Wink, Julie VW, Branko Collin, and Marloes Schoonheim for LibriVox, also public domain.

tale.fyi